Gmina ¦wierklany Gmina ¦wierklany
Gmina ¦wierklany Powitanie ¦wierklany Urz±d Gminy Informator Mapa serwisu
Gmina ¦wierklany
Gmina ¦wierklany Jankowice
Lokalizacja
Warunki naturalne
Historia
Jankowice
¦wierklany Górne
¦wierklany Dolne
Obiekty historyczne
Pocz±tki Jankowic siêgaj± g³êbokiego ¶redniowiecza. Miejscowe podanie g³osi, ¿e Jankowice i Micha³kowice dzi¶ w³±czone w obrêb Jankowic, Herb Jankowiczosta³y za³o¿one przez rycerzy Boles³awa Chrobrego: Janka i Micha³a. Mieli oni zgodnie z wcze¶niejsz± umow± orz±c od ¶witu do zmierzchu zakre¶liæ obszar swoich dóbr. W ten sposób Janko utworzy³ Jankowice, a Micha³ - Micha³kowice.

Pierwsze ¼ród³a historyczne dotycz±ce wsi pochodz± z 1223 roku, a inne znajduj± siê w spisach dóbr biskupstwa wroc³awskiego z 1229 i 1305 roku. Dokument pochodz±cy z dnia 25 maja 1223 roku zosta³ wydany przez biskupa wroc³awskiego Wawrzyñca (Laurentiusa) na pro¶bê ksiêcia opolskiego Kazimierza. Obszerny tekst ³aciñski dotyczy zatwierdzenia dziesiêcin na rzecz Ko¶cio³a ¦wiêtego Zbawiciela i Klasztoru Norbertanek w Rybniku z kilkunastu wiosek kasztelanii cieszyñskiej i kilku wiosek podrybnickich. Nazwa wsi jest pochodzenia patrionimicznego i pochodzi od chrze¶cijañskiego spolonizowanego imienia Janik. Na przestrzeni wieków nazwa wsi ulega³a licznym zmianom, by w koñcu w roku 1922 ostatecznie przyj±æ formê "Jankowice".

Ko¶ció³ pw. Bo¿ego Cia³a w JankowicachJankowice posiadaj± swój herb. Jest on znany od XIX wieku. Widnieje na pieczêci gminnej z czasów niemieckich, a tak¿e na pieczêci z czasów polskich. Ta druga powsta³a po 1921 roku. Herb przedstawia rybaka ubranego na bia³o, stoj±cego na czarnej ziemi, trzymaj±cego z³ot± wêdkê i z³ot± rybkê. Ca³o¶æ umieszczona jest na niebieskim tle. Wspomniany herb z pieczêci polskiej ma zmieniony jeden szczegó³ - rybak zamiast wêdki trzyma w rêku sieæ.

Wie¶ zawsze nierozerwalnie zwi±zana by³a z ziemi± rybnick± i podobnie jak ona znajdowa³a siê pod panowaniem Wielkich Moraw, Polski, Czech, Austrii, Prus, Niemiec i ponownie Polski (z krótk± przerw± obejmuj±c± okres II wojny ¶wiatowej). Jeden z ciekawszych epizodów zwi±zanych z Jankowicami mia³ miejsce podczas wojen husyckich w latach 1430-34. Zwi±zane jest z nim podanie ludowe o ksiêdzu Walentym zamordowanym przez husytów oraz legenda lokalnego sanktuarium Bo¿ego Cia³a - Studzienki.

Z zachowanych do dzisiaj dokumentów wynika, ¿e Jankowice z roku na rok stawa³y siê coraz wiêksz± i zasobniejsz± wsi±. Rejon ulicy Górniczej w Jankowicach - tzw. KulowiecOko³o 1670 roku wybudowano we wsi ko¶ció³, którego fundatorem by³ hrabia Ferdynand Leopold Oppersdorf. W 1788 roku w Jankowicach zamieszkiwa³o 4 wolnych ch³opów, 12 ch³opów pañszczy¼nianych, 1 wolny zagrodnik, 13 zagrodników pañszczy¼nianych, co razem stanowi³o 30 gospodarstw. W 1845 roku by³o ju¿ 80 domów i 2 folwarki, a mieszka³o tutaj ogó³em 477 mieszkañców. W 1858 roku Micha³kowice i Jankowice liczy³y 488 mieszkañców. W tym okresie istnia³y ju¿: ko¶ció³ parafialny, szko³a, 83 domy mieszkalne, 1 zabudowanie przemys³owe i 58 zabudowañ gospodarczych. Samodzieln± parafi± Jankowice sta³y siê 25 stycznia 1897 roku, a w rok pó¼niej w krajobrazie wioski pojawi³a siê murowana plebania z czerwonej ceg³y.

Pod koniec XIX wieku i na pocz±tku XX w. znaczna ilo¶æ ziemi przechodzi³a z r±k ch³opów czy w³a¶cicieli ziemskich na w³asno¶æ kapitalistów, którzy na wykupionych polach rozpoczêli budowê kopalni. W pierwszych latach XX wieku znacznie pogorszy³y siê warunki pracy miejscowych robotników z powodu wyzysku w³a¶cicieli kopalñ. W latach 1905-07 organizowane by³y liczne strajki w kopalniach rybnickich, których g³ównym celem by³a poprawa warunków pracy górników.

Mieszkañcy Jankowic jako poddani cesarza Niemiec, musieli braæ udzia³ w walkach w czasie I wojny ¶wiatowej. Cz³onkowie Stra¿y Po¿arnej w Jankowicach (1925 r.)Tym, którzy nie powrócili z frontu do domu, ufundowano pomnik, stoj±cy do dzisiaj przy ko¶ciele. Z wioski wywodzi³o siê tak¿e wielu uczestników trzech Powstañ ¦l±skich. 3 maja 1921 roku w III powstaniu wie¶ zosta³a zajêta przez powstañców. Cz³onkowie Polskiej Organizacji Wojskowej z Jankowic weszli w sk³ad VII kompanii chwa³owickiej, któr± dowodzi³ Teodor Wêglorz, a pó¼niej Józef I Ochojski. Kompania by³a czê¶ci± II batalionu 5 pu³ku piechoty wojsk powstañczych. Powstañcy chwa³owiccy i jankowiccy wrócili do domów po likwidacji powstania przy akompaniamencie w³asnej orkiestry. Tym, którzy zginêli, spo³eczno¶æ ufundowa³a w 1923 roku pomnik na mogile zbiorowej. Znajduje siê on do dzi¶ na cmentarzu parafialnym. Po plebiscycie i powstaniach 4 lipca 1922 roku powiat rybnicki, a wraz z nim równie¿ Jankowice zosta³y przejête przez w³adze polskie.

W okresie miêdzywojennym wie¶ prze¿ywa³a bujny rozwój gospodarczy i kulturalny. Prê¿nie dzia³a³ Zwi±zek Powstañców ¦l±skich skupiaj±cy weteranów powstañ. Gospoda "U Szwedy" w Jankowicach - pocz±tek XX wiekuDzia³a³o harcerstwo i chór Seraf. Przy miejscowej szkole istnia³y organizacje mêskie i ¿eñskie m³odzie¿y katolickiej. Sytuacja materialna ludno¶ci wsi pogorszy³a siê w okresie wielkiego kryzysu gospodarczego (1929-34). Zamykane by³y kopalnie, a górnicy wyrzucani na bruk. Po zakoñczeniu kryzysu wydobycie w kopalniach zosta³o jednak wznowione, a kopalnie unowocze¶nione.

Wybuch II wojny ¶wiatowej zak³óci³ rozwój wsi. Rozpoczê³y siê aresztowania i prze¶ladowania ludno¶ci. Mieszkañcy Jankowic ginêli w obozach i wiêzieniach, wcielani byli do niemieckiego wojska, sk±d niektórym uda³o siê przedostaæ do Armii Polskiej gen. W³adys³awa Andersa.

Wyzwolenie miejscowo¶ci nast±pi³o w dniach 26-27 marca 1945 roku. W okresie powojennym istnia³a tutaj gmina Jankowice obejmuj±ca swoim zasiêgiem tak¿e ¦wierklany Górne i Dolne oraz Skrzeczkowice. W 1955 roku powo³ano Gminn± Radê Narodow±, a nastêpnie Gromadzk± Radê Narodow±. Od 1973 roku miejscowo¶æ w³±czono do gminy ¦wierklany z siedzib± w Jankowicach.

Opracowano na podstawie materia³ów Urzêdu Gminy ¦wierklany oraz ksi±¿ki Norberta Niestolika Jankowice Rybnickie, krajobrazy i ludzie (Rada So³ecka wsi Jankowice, Rybnik - Jankowice, 1998 r.).

[ Powitanie ] [ ¦wierklany ] [ Urz±d Gminy ] [ Informator ] [ Mapa serwisu ]
e-mail: e-mail Copyright © 2005 Urz±d Gminy ¦wierklany
Projekt i wykonanie: ZiP Soft